JOURE – Als je voorbijrijdt op de Vegelinsweg tussen Joure en Vegelinsoord in de relatief jonge Haskerveenpolder met allemaal nieuwe naoorlogse boerderijen, valt dit voorhuis meteen op. Het is een kloeke hoge woning met mansardedak. Daar is een architect aan te pas gekomen, denk je. Maar dat is niet zo. De vrouw des huizes Nynke Jansma-Kramer bedacht het allemaal zelf. Een bijzonder geslaagd project.
Het grote huis heeft wel wat weg van een prairieboerderij in de Amerikaanse Midwest. Daar vind je ook voorhuizen van dezelfde hoogte en met een knik in het dak met flinke overstek. Nynke liet zich er niet door inspireren want een voorbeeld had ze niet voor ogen.
‘Wij moesten van de gemeente gewoon een robuuste woning neerzetten,’ zegt ze.
Dat heeft te maken wat er stond: een stelpboerderij die in 2017 tot de grond afbrandde. Stroombedrading veroorzaakte kortsluiting en als gevolg daarvan ontstond de brand.
‘Er was niks meer, zelfs geen potten en pannen,’ aldus Nynke.
De vrijstaande ligboxenstal achter de boerderij bleef bespaard waardoor alleen een woonhuis nodig was. Een premie A-woninkje volstand natuurlijk niet volgens het beeldkwaliteitsplan. Maar zo’n bouwproject dat aan allerlei eisen moest voldoen is geen abc’tje. Het duurde vijf jaar voordat dit huis er stond. In die periode woonde het gezin in een noodwoning op het erf. Deze unit staat er nog.
‘Wij zijn erin gebleven want het bevalt goed ,’ lacht zoon Wiebe, die verkering heeft met Fenna de Vries die op communicatiebureau Vonc in Heerenveen werkt.
Hij is de vierde generatie op ‘de pleats’. Pake en beppe van heit Roel waren de eerste generatie op deze plek, die vanouds Ter Geeuw heet (einde van de Geeuw), in een polder waarvan een deel bekendstaat als ‘de brijpot’ vanwege de drassigheid, al staan opstallen van Ter Geeuw op een kop van opgebracht zand. Funderen was niet nodig voor de nieuwbouw. De funderingsvloer van de kelder onder het hele huis draagt het gebouw.
Zijn ouders waren pachtboer. Roel en Nynke werden eigenaar. Zij hebben aardig uitgebreid want van de 45 koeien en 350 schapen die zijn ouders boerden was niet rond te komen. Nu hebben ze een melkveebedrijf met 160 koeien op zo’n 100 hectare land waarvan 45 in eigendom en 55 in pacht. In 2016 kwam Wiebe in het bedrijf en hij boert nu mee in de maatschap waarvan de toekomst door de stikstofproblematiek ongewis is.
‘Het is toch verschrikkelijk?’ merkt Nynke op, ‘wij zijn bezig met voedselwinning!’
De mest kunnen ze makkelijk kwijt. Er moet kunstmest worden bij gestrooid om het land vruchtbaar te houden en een redelijke opbrengst te genereren.
‘Anders zie jet het meteen aan het gras,’ zegt Roel.
Het boeren ging na de brand gewoon door maar de nieuwe woning vroeg nogal wat aandacht. Met een pak informatie aan voorschriften ging Nynke zich oriënteren, Roel bleef zich vooral met de boerderij bezighouden.
‘Ik ben vier keer bij Hûs en Hiem geweest en eenmaal bij de welstandsafdeling van de provincie. De nokhoogte moest negen meter zijn. In de voorgevel moesten kelderraampjes komen en vier grote ramen. In wezen werd de grootte voor ons bepaald,’ vertelt Nynke, die lange tijd puzzelde om aan de eigen wensen en de eisen van de gemeente te voldoen. Daardoor is de woning zo groot geworden dat je er makkelijk verstoppertje kunt spelen, een feestje kunt vieren of een barbecue op het overdekt terras kunt houden. In de royale woonkamer is een panelenwand die zelfs werd verlangd al lijkt dit huis in niets op het woonvertrek van de stelboerderij. Maar à-la.
Nynke en Roel besloten drie afzonderlijke ruimtes te realiseren die je af kunt sluiten met suitedeuren maar ook open kunt laten: woonkamer, keuken en kantine. Daaronder en daarboven in de kelder en op zolder is een even grote zee aan ruimte.
Ramen zijn er rondom waardoor er een dito uitzicht over de hele polder is (‘We hebben op de oude boerderij Stobbegat nooit zien liggen’).
Achter de kantine is een bijkeuken en daar weer achter de energieruimte waar twee 500-liter houtvergassingskachels voor de warmtewisselaar staan. Boven is een zonneboiler. Roel en Nynke hebben in hun optimaal geïsoleerde huis nauwelijks energiekosten. ’s Winters als het koud is zijn twee kruiwagens met hout in twee dagen voldoende om het warm te houden.
‘Dat is het mooie dat je in één keer alles opnieuw en goed kunt doen,’ zegt Roel
‘Maar het heeft mij wel veel stress opgeleverd. Je wil geen fouten maken. Waar ik ook last van had was dat iedereen een oordeel had; te hoog, te groot, te afwijkend. Dat soort dingen. Het beslist niet leuk,’ voegt Nynke eraan toe. Ze had namelijk haar eigen baan ook nog als medewerkester op een accountantskantoor.
Is het geen idee om later te ruilen met Wiebe en Fenna? Wel, zij vinden het prima zo.
‘Wij hebben lekker ons eigen stekkie.’
Als senioren is het hoge huis goed te bewonen: er is een rolstoelbaan en in huis is alles gelijkvloers.
Terugkijkend zijn ze tevreden over het resultaat: ‘Dit heeft niemand. Het is een uniek huis.’
