JOURE – 100 jaar Spanninga Metaal in Joure is ook en vooral het bijzondere levensverhaal van Hotso Spanninga. In 1916 reist hij naar Amerika als een van de 1.600 passagiers aan boord van de ss Nieuw Amsterdam van de Holland-Amerika-Lijn. Een oversteek die hem nog lang zou heugen. Zoveel sterfgevallen waren er, gecompenseerd door veel baby’s die tijdens de reis werden geboren. Onderweg brak tyfus uit. Hotso had 102 guldens neergeteld en met op zijn minst het dertigvoudige daarvan – duizend dollar – wilde hij terugkeren.

Zijn geschiedenis en die van de bekende fietsverlichtingsfabriek in Joure begint halverwege de 19eeeuw

STIENS – Er staan heel wat standbeelden in Friesland, maar wel veel meer van mannen dan van vrouwen. Tijd voor een inhaalslag dus. In het programma Froulju fan Fryslân werd gezocht naar zes vrouwen die belangrijk zijn voor de Friese ‘mienskip’ op wat voor manier dan ook.

Een van deze vrouwen is oud-lerares, boerin en beppe Tytsje Porte uit Stiens.
Alle beelden van Froulju fan Fryslân zijn gegoten. Het gesmolten brons van meer dan duizend graden werden in de mallen

LEEUWARDEN – Wederom (net als bij de blockbuster-tentoonstellingen Laurens Alma-Tadema, Escher en Mata Hari) opende het Fries Museum feestelijk in black tie. Zeker bij Rembrandt & Saskia was dat niet te veel gevraagd want deze tentoonstelling handelt over liefde en society in de Gouden Eeuw. Want daar behoorden Rembrandt van Rijn en de in Leeuwarden geboren burgemeestersdochter Saskia van Uylenburgh toe. Ze trouwden in 1634 in Sint Annaparochie nadat ze elkaar na hun eerste ontmoeting, waarschijnlijk bij Saskia’s volle neef Hendrick Uylenburgh – kunsthandelaar in Amsterdam – een jaar niet hadden gezien! Het was een

SCHETTENS – In het culturele hoofdstadjaar liet restauratieatelier Frisian Colorists & Restorers in Leeuwarden (sinds 2000) een proeve van bekwaamheid zien in de vorm van een boekwerkje met elf mythische verhalen uit de elf Friese steden. Bij elk verhaal werd een prent gemaakt en voor de schutbladen die de verhalen markeren werd gras uit de steden gebruikt om de provinciale variëteit ervan te illustreren. Een originele, op een Eickhoff-cilinderhandpers gedrukte editie van handgeschept papier, met kroontjespen getekende en met de hand ingekleurde prenten, werd overhandigd aan boekenliefhebber Hans Wiegel. Hij toonde zich verguld

TWIJZEL – Verscholen in de lommer van de Friese Wouden ligt een eldorado. Wie het lange pad van de streek Egypte bij Twijzel af rijdt, ontwaart een wijngaard. Wijn verbouwen in Friesland, het werd lang voor onmogelijk gehouden. Dit is wel zo’n beetje de Noordpool van de wijn

ERMELO – Door alle ontwikkelingen bestaat de Friese koe puur genetisch gezien nauwelijks meer. Er is een boer die beweert als enige in de wereld nog de echte, honderd procent zuivere Friese koe op stal te hebben: Dirk Endendijk uit Ermelo. En die stal is schoon. Friese koeien horen volgens hem niet in de stront te staan en dat staan ze bij Endendijk ook niet. 

Zijn eerste kennismaking met Friesland was in 1963 toen hij als achttienjarige (!) de Elfstedentocht reed. Uit de enquête van George Schweigmann blijkt dat hij de Hel van het Noorden probleemloos en zonder blessures had doorstaan. Trainen deden mannen als

LEEUWARDEN – Na 44 jaar rondtoeren met hun kermisattractie zijn Dirk (66) en Ank Arjaans (64) gestopt. Het wekelijks opbouwen en afbreken van hun attractie – een glazen labyrint – werd hen lichamelijk te zwaar.

‘Je moet het kermisbestaan niet onderschatten. Je bent altijd onderweg, het seizoen duurt tien maanden en je maakt lange dagen,’ zegt Dirk.

Hij, de zesde generatie, stamt uit een oude kermisfamilie die het werk al sinds 1834 doet. Destijds als wafelbakkers. Rond 1900 gingen opa Dirk en diens broer Arie met een luchtschommel op de kermis staan. De mensen aan boord moest zelf heen en weer slingeren

BOLSWARD – Met een groots Koffie Thee Event in Thialf vierde Brandsma Koffie het 125-jarig bestaan. Een jubileum op zo’n manier herdenken zegt veel over het bedrijf. Brandsma gaat altijd voor de inhoud. Geen receptie of feest, maar laten zien wat de koffie- en theewereld van vandaag de dag inhoudt. 

En dat is veel, meer dan je zou denken: koffiecocktails om ook bij een temperatuur boven de twintig graden, wanneer de trek in koffie afneemt, koffie te kunnen verkopen; nieuwe merken brengen voor de ruigere en jongere koffiedrinker; koffierecepten lanceren met bijvoorbeeld Fryske dúmkes; flitsende beeldcampagnes via Instagram vertonen

FRANEKER – Commissaris Arno Brok is verhuisd naar Franeker. Hij heeft een woning aan de Voorstraat 45 gekocht. Sinds zijn aantreden maart 2017 woonde hij in een huurwoning in Balk. ‘In prachtich plak yn in moaie omjouwing mei geweldige minsken. Dat sil ik grif misse. Mar ik woe graach wat keapje, ha in soad hûzen besjoen en tink dat dit it bêste by my past,’ zei hij in geef Frysk. Het huis staat in het centrum van Franeker. ‘It is in rom hûs. Dat woe ik graach, ek om gasten ûntfange te kinnen.’

LEEUWARDEN – Anne Jan Zwart (63) is bij zijn vertrek als voorzitter van de Club Diplomatique Fryslân benoemd tot Ridder in de Orde van Oranje-Nassau. Zwart was directeur/eigenaar van ECOstyle. In zijn tijd verhuisde het bedrijf van Appelscha naar het mede door hem opgezette Ecomunitypark in Oosterwolde. Dit bedrijventerrein kreeg in 2013 de hoogste Europese onderscheiding voor duurzaamheid. In diverse bestuursfuncties heeft de heer Zwart zich altijd een groot pleitbezorger voor een duurzame toekomst getoond.

DOKKUM – Een facet van ondernemen is je aan kunnen passen aan veranderende omstandigheden, maar ook aan je zelf! Het verhaal van horecaonderneemster Anna Smits is wat dat betreft veelzeggend. In het lege pand naast haar lunchroom Haagens overwogen zij en haar man Eric Kooistra, de eigenaar van het pand, een pannenkoekenrestaurant te beginnen onder de naam Koekenbakker

‘Maar ik schrok van de verbouwingskosten. Die leek ik met pannenkoeken alleen nooit terug te kunnen verdienen,’ aldus Anna.

En dus werd het oorspronkelijk concept gewijzigd. Er moest ook goede wijn gedronken kunnen worden. Anna deelt met haar

AKKRUM – Het skûtsje van schipper Pieter Meeter ligt in diepe winterrust. Maar de bemanning en de club van 100 die het SKS skûtsje Eildert Sietsesz varende houden, zitten ook buiten het vaarseizoen om niet stil. Waar zij ook tijdens de winterse sponsoravond nog met  genoegen aan terug dachten, is de vorige zomer behaalde podiumplek. 

‘De derde plaats hebben wij gevierd met een grootse huldiging in het dorp,’ aldus voorzitter Boyd Vervat, de opvolger van de zo nu en dan naar zijn bouwproject in Turkije afreizende  Arie de Jong

‘Die prijs was voor ons ook het hoogste haalbare,’

Proosten op Woudster. Burgemeester Tjeerd van der Zwan van Heerenveen proefde het eerste bier, getapt door Reitse Spanninga. Directeur Tjitte de Wolff van Tjaarda kijkt toe.

ORANJEWOUD - Grand Café 1834 van hotel Tjaarda heeft nu ook zijn eigen bier: Woudster. Het is een ode aan Oranjewoud en de Oranje’s. Daarom zijn er sinaasappelschillen in verwerkt die het tarwebier een eigen karakter geven. Burgemeester Tjeerd van der Zwan van Heerenveen proefde het eerste bier, getapt door Reitse Spanninga. Directeur Tjitte de Wolff van Tjaarda kijkt toe.

LEEUWARDEN – Vitens heeft in Friesland negen drinkwaterbronnen waarmee alle Friezen van schoon drinkwater worden voorzien. De verhalen achter deze negen ‘Fryske Bronnen’ worden in de nieuwe WaterWinkel belicht en de waters kunnen er worden geproefd. De eerste die deze ‘9Bronnentocht’ aflegde in de winkel was Olympisch zwemkampioen en Elfstedenzwemmer Maarten van der Weijden. Vitens wil met deze campagne en de WaterWinkel de Friezen bewuster maken van de hoge kwaliteit van hun kraanwater.

Het lijkt zo vanzelfsprekend dat er schoon drinkwater uit de kraan komt. Maar waar komt dat water precies vandaan? Vitens vertelt het verhaal

DRACHTEN – Kijlstra Ambulancezorg had de Nederlandse primeur met de aanschaf van de eerste ALS (Advanced Life Support) Crafter Ambulance. Deze hypermoderne ambulance is gebouwd in samenwerking door de voertuigcommissie van Kijlstra, carrosseriebouw Visser in Leeuwarden en Van den Brug in Drachten die het basisvoertuig heeft geleverd. Ook zijn patiënten en medewerkers betrokken bij de ontwikkeling.

Directeur Sietze Kijlstra over de innovatieve ambulance: ‘Omdat we zien dat de zorgvraag van patiënten verandert spelen we hier op in. Deze nieuwe ambulance is groter en heeft meer behandelruimte. Daarnaast maken we slim gebruik van

FRANEKER – De jonge ondernemers prijs wordt ieder jaar uitgereikt aan een ondernemer uit Friesland, Groningen of Drenthe. Jan-Harmen Akkerman, eigenaar en directeur van TanQyou is in 2018 door de jury uitgeroepen tot dé jonge ondernemer van het noorden. 

Een stevig gefundeerde damesmodezaak

FRANEKER – Lodewijk in Franeker zit 75 jaar in de dames- en herenkleding, tegenwoordig verdeeld over twee zelfstandige zaken aan weerszijden van de Voorstraat: Petra Lodewijk Mode (gerund door naamgeefster Petra Lodewijks) en Lodewijk Mode voor Mannen (geleid door haar neef Wilfred Lodewijks). Neef en nicht zijn de derde generatie. De familienaam Lodewijks (met een s) en de bedrijfsnaam zonder s mag wellicht enige verwarring scheppen, maar is het gevolg van een ambtelijke vergissing. Oorspronkelijk was het Lodewijk. Toen een voorouder bij de aangifte van een geboorte uitbundig was en zijn naam

AMELAND – De bedrijvensponsors van It Fryske Gea, verenigd in Ynnatura, waren er tijdens hun excursie naar natuurgebied het Oerd niet getuige van, maar in drie jaar tijd heeft er zich al twee keer een vloedgolf(je) in een duinvallei voorgedaan.

Website realisatie: Noordoost.nl Heerenveen